این کتاب دو رساله با عنوان‌های «اسلام و بت‌های غرب» و «منهای معنویت» را در یک مجموعه گرد آورده است. در صفحات آغازین رسالهٔ نخست، مسئلهٔ اصلی وابستگی فکری در شناخت اسلام است: اینکه شهرت یک متفکر در فلسفه، اقتصاد یا ریاضیات، به‌تنهایی اعتبار داوری او دربارهٔ اسلام را تضمین نمی‌کند. مقدمه همچنین دربارهٔ تأثیر انگیزه‌های سیاسی و استعماری بر برخی پژوهش‌های شرق‌شناسان هشدار می‌دهد و خواهان بررسی مستقل ادعاهای آنان می‌شود. بحث سپس به رابطهٔ عقل و ایمان می‌رسد. متن، گسترش اندیشه‌های ضدمذهبی در غرب را با تصویر خاصی از دین مرتبط می‌داند که به باور آن، ایمان را از تعقل جدا می‌کند. برای توضیح این دیدگاه، روایت ستارهٔ تولد عیسی در انجیل با موضعی منسوب به امام علی دربارهٔ پیشگویی نجومی مقایسه می‌شود. در ادامه، وعده‌های مربوط به شاگردان عیسی و بازگشت او، در برابر نمونه‌هایی از پیشگویی‌های قرآنی دربارهٔ پیروزی مسلمانان و روم قرار می‌گیرند. بخش «اخلاق مثبت و منفی» مسئلهٔ تحمل ستم را پیش می‌کشد و با نقل نقدی بر بعضی اندرزهای انجیل، زمینهٔ مقایسه با اخلاق قرآنی را فراهم می‌آورد. فهرست، مباحث بعدی دربارهٔ مفهوم خدا، دیدگاه راسل و فروید، مارکسیسم و پرسش‌وپاسخ را معرفی می‌کند. رسالهٔ دوم نیز بخش‌هایی با عنوان «در غرب» و «در شرق» دارد، اما متن آن در صفحات ارائه‌شده نیست. لحن بخش موجود استدلالی و انتقادی است و از مقایسهٔ متون دینی برای دفاع از پیوند اسلام با خرد استفاده می‌کند.