انسان چگونه میان خواسته‌های جسم، نیازهای روان و ارزش‌های اخلاقی تعادل برقرار می‌کند؟ این پرسش محور کتابی است که نگاه اسلامی به انسان را در برابر تفسیرهای مادی و برخی نظریه‌های روان‌شناختی قرار می‌دهد. صفحات آغازین، مسیر شکل‌گیری این بحث را از شیفتگی به فروید تا بازنگری انتقادی در روان‌کاوی دنبال می‌کنند و نشان می‌دهند چگونه مسئله آزادی غرایز و محدودیت‌های اخلاقی به موضوع اصلی پژوهش تبدیل شده است. در مقدمه، نظریه ناخودآگاه ابتدا همچون کلیدی برای فهم اسرار روان معرفی می‌شود؛ سپس محدودیت تفسیر خواب‌ها و جایگاه ارتباط انسان با امر ناشناخته مورد پرسش قرار می‌گیرد. دیدگاه مطرح‌شده در کتاب، اسلام را راهی برای ایجاد تعادل میان سرکوب نیروهای طبیعی و آزادی بی‌مهار آنها می‌داند. بحث علم و دین نیز با مقایسه تجربه تاریخی کلیسا و جهان اسلام پیش می‌رود و بر امکان سازگاری ایمان و دانش تأکید می‌کند. فهرست کتاب دامنه بحث را به پراگماتیسم، ماتریالیسم، کمونیسم، رابطه فرد و جامعه، جرم و کیفر، مسائل جنسی و ارزش‌های برتر گسترش می‌دهد. آغاز فصل مسیحیت، زمینه مادی جامعه روم و بنی‌اسرائیل را توضیح می‌دهد و تعالیم معنوی را پاسخی برای برقراری تعادل معرفی می‌کند. مقدمه فارسی نیز با گزارش زندان و سرکوب سیاسی در مصر، فضای اجتماعی پیرامون اثر را ترسیم می‌کند. این مباحث، خواننده را با پیوند میان برداشت از انسان، تربیت اخلاقی و نظم اجتماعی آشنا می‌سازند.