این کتاب در پاسخ به پرسشی شکل گرفته است که نویسنده آن را از دل شکست‌ها و فشارهای سیاسی و نظامی بر جوامع مسلمان در آغاز قرن بیست‌ویکم مطرح می‌کند: چرا با وجود وعده‌های دینی درباره یاری مؤمنان، مسلمانان در جبهه‌های مختلف شکست می‌خورند؟ متن از نگاهی گذرا به صدر اسلام آغاز می‌شود و سپس مسئله ابتلا و آزمایش، رویارویی کفر و اسلام و ویژگی‌های «مؤمن واقعی» را بررسی می‌کند. بخش اصلی کتاب علل شکست را در درون جامعه مسلمان جست‌وجو می‌کند و موضوعاتی مانند ضعف ایمان، کم‌رنگ شدن محبت به رسول خدا، دوری از سنت، دلبستگی افراطی به دنیا، ترک امر به معروف و نهی از منکر و پیروی از شیطان را مطرح می‌سازد. در ادامه، نویسنده «دام‌های شیطان» را به صورت مرحله‌به‌مرحله توضیح می‌دهد؛ از کفر و شرک و بدعت تا گناهان بزرگ و کوچک، مشغول شدن به مباحات و ترجیح کارهای کم‌فضیلت بر امور مهم‌تر. فصل‌های پایانی بر ضدحمله فکری و اخلاقی، استقامت، راه پیروزی و خطر تفرقه در جامعه اسلامی تمرکز دارد. پیش‌سخن نیز رخدادهای افغانستان، فلسطین و عراق را به عنوان زمینه‌ای برای شکل‌گیری این پرسش معرفی می‌کند و می‌کوشد شکست سیاسی را با سنجش وضعیت ایمانی و رفتاری مسلمانان تفسیر کند. در سراسر فهرست، تأکید کتاب بر اصلاح باور، بازگشت به سنت، مقاومت در برابر وسوسه و حفظ وحدت به‌عنوان مقدمات تغییر دیده می‌شود.