چرا جامعه‌ای که خود را مسلمان می‌داند، از شناخت و اجرای نظام اسلامی فاصله می‌گیرد؟ این کتاب مسئله را از زاویه آگاهی دینی، قانون‌گذاری و مسئولیت اجتماعی دنبال می‌کند. عنوان آن نیز نقدی به کسانی است که با ناآگاهی یا ناتوانی، زمینه محدود شدن نقش اسلام در زندگی عمومی را فراهم می‌سازند. فهرست مطالب نشان می‌دهد که بحث اصلی با دستورات و پایه‌های اسلام آغاز می‌شود و سپس به پیوند دین و دنیا، تجزیه‌ناپذیری قوانین اسلامی و ویژگی‌های نظام اسلامی می‌پردازد. مقایسه شریعت با قوانین بشری، حدود اختیار صاحبان قدرت در قانون‌گذاری و پیامدهای جایگزینی قوانین اروپایی در کشورهای اسلامی، محورهای مشخص این بخش هستند. بخش دیگری به میزان آگاهی مسلمانان و دیدگاه‌های دانش‌آموختگان آموزش اروپایی و اسلامی اختصاص دارد. جدایی اسلام از سیاست، امکان اجرای احکام در روزگار حاضر و برداشت از فقه به‌عنوان آرای شخصی فقیهان، از موضوعاتی هستند که در فهرست برای بررسی آمده‌اند. مساوات، آزادی، عدالت، شورا و تعاون اجتماعی نیز در همین چارچوب مطرح می‌شوند. پیشگفتار، این دغدغه‌ها را با روایتی از زندگی حسن‌البنا، شکل‌گیری اخوان‌المسلمین، انحلال سازمان و ترور بنیان‌گذار آن همراه می‌کند. سپس فعالیت حقوقی عبدالقادر عوده و توجه او به مقایسه نظام اسلامی با قوانین اروپایی معرفی می‌شود. پایان فهرست، مسئولیت مردم، دولت‌ها، رهبران و علمای اسلام را در نابسامانی‌های مسلمانان برجسته می‌سازد؛ پرسشی که جهت انتقادی و اصلاحی کتاب را روشن می‌کند.